
دندان عقل یکی از دندانهایی است که در بسیاری از افراد مشکلاتی ایجاد میکند و تصمیمگیری درباره کشیدن یا باقی گذاشتن آن به یکی از دغدغههای رایج تبدیل شده است. اما دندان عقل دقیقا چیست و چه زمانی باید آن را کشید؟ در چه شرایطی نیاز به جراحی این دندان وجود دارد؟ پس از انجام جراحی چه مراقبتهایی برای بهبودی بهتر لازم است؟ اگر این سؤالات برای شما هم پیش آمده با مطالعه این مطلب از دندانپزشکی آرت دنتال میتوانید پاسخ روشنی برای آنها بیابید.
جراحی دندان عقل و ضرورت انجام آن
در برخی موارد کشیدن دندان عقل ضروری میشود، بهویژه زمانی که مشکلاتی مانند نهفتگی یا رشد غیرطبیعی آن وجود داشته باشد. در ادامه به موقعیتهایی که جراحی دندان عقل لازم است پرداخته شده است:
1. نهفته بودن دندان عقل
در بسیاری از موارد افراد از نهفته بودن دندان عقل خود بیاطلاع هستند، اما این وضعیت میتواند در طولانیمدت مشکلاتی ایجاد کند. دندانهای نهفته دارای کیسهای به نام فولیکول در اطراف خود هستند که ممکن است با گذشت زمان به کیست تبدیل شود. برای جلوگیری از عوارض احتمالی توصیه میشود که دندان عقل نهفته را قبل از ۲۵ تا ۳۰ سالگی جراحی کرده و از فک خارج کنید. در صورت عدم جراحی بهموقع کیستهای ایجادشده ممکن است رشد کرده و به استخوان فک آسیب برسانند.
2. دندان عقل نیمه نهفته
در صورتی که دندان عقل بهصورت نیمه نهفته رشد کند، جراحی آن ضروری خواهد بود. این وضعیت اغلب مشکلات متعددی را به همراه دارد، زیرا فضای میان دندان و لثه مستعد گیر کردن مواد غذایی است که میتواند منجر به ایجاد آبسه یا عفونتهایی مانند سلولیت شود.
از دَم قسط؟؟ هم مشاوره رایگان هم ایمپلنت سوئیسی قسطی! فقط با کلینیک تخصصی آرت دنتال
روش تشخیص دندان عقل نهفته و نیمه نهفته
گاهی ممکن است نهفتگی یا نیمه نهفتگی دندان عقل تنها با معاینه معمولی قابل تشخیص نباشد. برای اطمینان از وضعیت این دندان، انجام رادیوگرافی پانورامیک (OPG) ضروری است. با کمک این تصویربرداری، موقعیت دقیق تمامی دندانها در فک مشخص شده و پزشک میتواند در مورد نیاز به جراحی تصمیمگیری کند.
ایمپلنت زایگوما یا زیگوماتیک چیست و چه کاربردی دارد؟
آیا کشیدن دندان عقل همیشه ضروری است؟
در مورد لزوم کشیدن دندان عقل، نظرات متفاوتی وجود دارد. بسیاری از دندانپزشکان توصیه میکنند که بهتر است این دندان در سنین پایین و قبل از کامل شدن رشد آن کشیده شود. به همین دلیل برخی افراد حتی در صورتی که دندان عقلشان مشکلی نداشته باشد تصمیم به خارج کردن آن میگیرند. بر اساس نظر انجمن دندانپزشکان آمریکا کشیدن دندان عقل تنها در مواردی ضروری است که مشکلات زیر وجود داشته باشد:
- درد
- عفونتهای مکرر در بافت نرم اطراف دندان
- تشکیل کیست
- آسیب به دندانهای مجاور
- بیماریهای لثه
- پوسیدگی شدید دندان
در مقابل برخی دندانپزشکان معتقدند که اگر دندان عقل فضای کافی در دهان داشته باشد و بهطور صحیح رشد کند، میتواند مانند سایر دندانها عملکرد خوبی داشته باشد و نیازی به کشیدن آن نیست. با این حال این شرایط نادر است؛ زیرا رشد دندان عقل اغلب با مشکلاتی همراه بوده و به دلیل موقعیت آن در دهان، رعایت بهداشت دشوارتر است. این موضوع باعث افزایش احتمال پوسیدگی و در نتیجه ضرورت کشیدن دندان میشود.
مراقبت های لازم پس از جراحی دندان عقل
مانند هر جراحی دیگر بعد از کشیدن دندان عقل نیاز به مراقبتهای ویژهای وجود دارد تا روند بهبودی سریعتر و بدون مشکل طی شود. اقدامات توصیهشده پس از جراحی شامل موارد زیر است:
- گاز استریلی که روی محل جراحی قرار داده شده است را حداقل به مدت ۳۰ دقیقه با فشار ملایم نگه دارید.
- از لمس کردن محل جراحی و همچنین شستشوی دهان در ساعات اولیه پرهیز کنید.
- داروهای مسکن و ضد درد تجویزشده توسط دندانپزشک را طبق دستور مصرف نمایید.
- فعالیتهای روزانه خود را کاهش داده و تا حد امکان استراحت کنید.
- برای کاهش تورم در ناحیه نزدیک به محل جراحی کمپرس یخ قرار دهید.
- خونریزی خفیف تا ۶ ساعت پس از جراحی طبیعی است و جای نگرانی ندارد.
- از روز دوم به بعد پس از هر وعده غذایی دهان را با محلول آبنمک رقیق یا سرم فیزیولوژیک شستشو دهید.
- ۲۴ ساعت پس از جراحی میتوانید مسواک زدن را شروع کنید، اما مراقب باشید که مسواک با ناحیه جراحی شده برخورد نکند.
مراحل جراحی دندان عقل
جراحی دندان عقل معمولاً بهصورت سرپایی و تحت بیحسی موضعی انجام میشود. در ادامه، مراحل این جراحی بهطور دقیق شرح داده شده است:
- مشاوره و آمادهسازی
در اولین مرحله دندانپزشک با بررسی عکسبرداری اشعه ایکس (X-ray) وضعیت دندان و میزان نهفتگی آن را ارزیابی میکند. سپس درباره نوع بیحسی (موضعی یا عمومی) تصمیمگیری شده و توضیحات لازم به بیمار ارائه میشود. این مرحله معمولاً بین ۱۰ تا ۲۰ دقیقه زمان میبرد. - بیحسی یا بیهوشی
پس از آمادهسازی ماده بیحسی تزریق میشود تا بیمار در حین جراحی هیچ دردی احساس نکند. مدتزمان مورد نیاز برای اثرگذاری بیحسی معمولاً بین ۱۰ تا ۱۵ دقیقه است. در برخی موارد خاص که نیاز به جراحی پیچیدهتری وجود دارد، ممکن است از بیهوشی عمومی استفاده شود که زمان بیشتری لازم دارد. - انجام جراحی
در این مرحله، دندانپزشک ابتدا با استفاده از ابزارهای جراحی بافت لثه را برش داده و در صورت لزوم استخوان اطراف دندان را تراش میدهد. سپس دندان ممکن است به قطعات کوچک تقسیمشده و بهتدریج از لثه خارج شود. بسته به نوع دندان و پیچیدگی جراحی این مرحله بین ۲۰ تا ۶۰ دقیقه زمان میبرد. - بخیهزدن و پانسمان
پس از خارج کردن دندان محل جراحی بخیه زده میشود تا روند بهبودی سریعتر انجام گیرد. در برخی موارد بخیههای قابل جذب استفاده میشوند که نیازی به کشیدن ندارند و این مرحله معمولاً ۵ تا ۱۰ دقیقه طول میکشد. - ریکاوری اولیه و مراقبتهای پس از جراحی
پس از اتمام جراحی بیمار برای مدت ۲۰ تا ۳۰ دقیقه تحتنظر قرار میگیرد تا از بروز مشکلات احتمالی جلوگیری شود. در این مرحله دستورالعملهای لازم برای مراقبتهای پس از جراحی به بیمار داده میشود تا روند بهبودی به بهترین شکل ممکن طی شود.
مدتزمان جراحی دندان عقل
یکی از نگرانیهای رایج در مورد کشیدن دندان عقل، مدتزمان انجام این جراحی است. این جراحی معمولاً بهصورت سرپایی و تحت بیحسی موضعی انجام میشود. بهطور معمول جراحی دندان عقل بین ۴۵ دقیقه تا یک ساعت طول میکشد، اما در برخی موارد خاص بسته به شرایط دندان و وضعیت دهان بیمار ممکن است این زمان افزایش یابد.
دوره بهبودی پس از جراحی چند هفته زمان میبرد و در روزهای ابتدایی، ایجاد لختههای خون در محل جراحی امری طبیعی بوده و ممکن است تورم در ناحیه دهان و گونهها تا حدود سه روز ادامه داشته باشد. معمولا بین ۷ تا ۱۰ روز بعد، بخیهها کشیده میشوند و تا پایان هفته دوم روند ترمیم نهایی تکمیل میشود. همچنین رعایت توصیههای مراقبتی در این مدت بسیار مهم است تا از بروز عفونت در محل جراحی جلوگیری شود.
عوامل تأثیرگذار بر هزینه کشیدن دندان عقل
هزینه جراحی دندان عقل بسته به شرایط مختلف متفاوت است و نمیتوان مبلغ ثابتی برای آن تعیین کرد. عوامل زیر بر هزینه این جراحی تأثیرگذار هستند:
موقعیت دندان عقل: اگر دندان عقل کاملاً روییده باشد، کشیدن آن سادهتر و کمهزینهتر است، اما در صورت نهفته بودن یا نیمهنهفته بودن به جراحی پیچیدهتری نیاز دارد که هزینه بیشتری خواهد داشت.
پیچیدگی جراحی: دندانهایی که ریشههای پیچیده دارند یا در موقعیت غیرعادی قرار گرفتهاند جراحی دشوارتری دارند و این موضوع بر هزینه تأثیر میگذارد.
نوع بیحسی: انتخاب بین بیحسی موضعی و بیهوشی عمومی نیز یکی از عوامل تعیینکننده هزینه است، زیرا بیهوشی عمومی هزینه بیشتری در بر دارد.
هزینههای جانبی: مواردی مانند عکسبرداری رادیولوژی، آزمایشات پیش از جراحی و داروهای تجویز شده نیز باید در محاسبه هزینه نهایی در نظر گرفته شوند.
با توجه به این عوامل هزینه جراحی دندان عقل ممکن است در هر فرد متفاوت باشد و توصیه میشود قبل از انجام جراحی، مشاورهای با دندانپزشک داشته باشید تا برآورد دقیقتری از هزینهها به دست آورید.
سخن پایانی
جراحی دندان عقل همیشه یک الزام نیست و لزوم انجام آن به شرایط هر فرد بستگی دارد. تصمیمگیری درباره اینکه آیا دندان عقل نیاز به کشیدن، جراحی یا هیچگونه اقدامی ندارد تنها بر عهده دندانپزشک است. در مواردی که دندان عقل نهفته یا نیمهنهفته باشد معمولاً جراحی آن ضروری خواهد بود. همچنین پس از جراحی، رعایت توصیههای مراقبتی که در این مطلب به آنها اشاره شد، تأثیر زیادی در تسریع روند بهبودی دارد. توجه به این نکات نهتنها از بروز مشکلاتی مانند عفونت و التهاب جلوگیری میکند، بلکه باعث میشود دوره نقاهت با کمترین درد و ناراحتی سپری شود.
کامنتی ثبت نشده است